De Coming Out Day vandaag kent een nostalgisch tintje in Haarlem, maar ook een rauwe kant. In het jaar dat veel bijeenkomsten voor de lhbtiq+ gemeenschap niet door konden gaan door de coronacrisis, is het geld uit het regenboogsubsidiepot van de gemeente gebruikt voor een mooi koffietafelmagazine. Hiermee is een begin gemaakt om de roze geschiedenis in Haarlem eindelijk eens op papier te zetten. Maar het is ook het jaar dat meer dan ooit regenboogvlaggen werden vernield.
Het Roze Mug Magazine wordt vanavond gepresenteerd in de Philharmonie. Het is een initiatief van de zogenaamde Regenboogcoalitie, een samenwerking tussen het COC Kennemerland, Gay-Haarlem en Bureau Discriminatiezaken Kennemerland.
Levensverhalen en de geschiedenis van het COC in de regio komen aan bod, maar ook hoe het roze ouderschap zich heeft ontwikkeld en hoe nu op de scholen de ‘Gender & Sexuality Alliance’ jongeren hept met de struggle die ze nog steeds moeten leveren om uit de kast te komen.
En het steekt René van der Laag van Gay-Haarlem dat dat vaak nog zo’n worsteling is. “Net zo als toen ik uit de kast kwam. Nu is het soms zelfs moeilijker als niemand om je heen het meer een issue lijkt te vinden, maar het voor jou van binnen wel nog zo moeilijk is om te erkennen.” Ook vluchtelingen vanuit homohaat in hun geboorteland, die hier in Haarlem een thuis hebben gevonden, voeren nog dagelijks een strijd met hun geaardheid, vaak met zichzelf. Zo blijkt uit een paar artikelen in de Roze Mug. “Het lijkt wel alsof ik mijzelf nog steeds niet voor 100 procent geaccepteerd heb als homoseksueel”, vertelt bijvoorbeeld Anas Issa in een interview.
Helemaal verontrustend vinden de tijdschriftsamenstellers dat uit onderzoek blijkt dat ouderen in verzorgingshuizen soms juist weer ‘in de kast’ gaan. Na het zien van een filmpje waaruit blijkt dat gay-ouderen soms bang zijn om naar een woongroep te verhuizen uit angst voor pesterijen, heeft bijvoorbeeld het Reinaldahuis besloten zich in te zetten voor een homovriendelijk leefklimaat. En ook daar is aandacht voor in het tijdschrift.
Met het magazine dat verspreid wordt onder scholen, verzorgingshuizen, bibliotheken, wijkraden en via boekhandels De Vries in Haarlem en Blokker in Heemstede, hoopt de Regenboogalliantie de generaties te verbinden.
“Ik heb echt kippenvel en tranen in mijn ogen dat het er nu hier echt op tafel ligt”, erkent Pip Beumer, vrijwilliger bij het COC Kennemerland. “We kunnen hieruit lessen voor de toekomst trekken”, vindt Ruud Steenbergen van Gay-Haarlem, “want het is nog lang niet gedaan. Wij gaan het eind van de strijd niet meemaken.” En dat is volgens René van der Laag dat ‘we volledig vrij door het leven kunnen gaan’.
Ontmoeten
De drie pijlers voor die toekomst zijn volgens de organisaties: veiligheid, zichtbaarheid en ontmoeten. En die laatste pijler zou de eerste twee zoveel makkelijker maken, is de mening van de makers van het magazine. Uit meerdere verhalen in het tijdschrift valt op te merken dat dat er juist in Haarlem niet meer echt is. In ieder geval niet voor alle generaties.
De Roze Salon houdt bijeenkomsten voor de oudere garde, in jongerencentrum Flintys is wel aandacht voor de jeugd. “Maar voor de 18 tot 55-jarigen is hier geen ontmoetingsplek meer. Er is geen geld voor bij de gemeente”, vertelt Ruud. Het idee dat de lhbtiq+ gemeenschap zich ‘normaal’ onder het reguliere publiek moet kunnen begeven, zouden zij ook graag zien. “Maar je kan mij niet vertellen dat als twee meisjes in een bar zoenen, dat ze dan niet vreemd aangekeken worden”, onderschrijft Pip Beumer.
Regenboogvlaggen
Wellicht is een initiatief dat uit negativiteit is ontstaan de eerste stap hiertoe. In het Badhuis in de Leidsevaart is sinds afgelopen weekend een maandelijkse filmavond gestart. Deze middag speciaal voor alle LHBTI+buurtbewoners is bedacht na vernieling en verbranding van een paar regenboogvlaggen.
Het heeft de drie initiatiefnemers van het magazine Roze Mug wel aangrepen dat regenboogvlaggen in hun stad werd vernield en in brand werden gestoken. “Maar het mooie is dat vanuit iets negatiefs iets positiefs is ontstaan”, vindt René van der Laag van Gay-Haarlem.
